Monday, June 20, 2016

Vụ giết bò bằng búa tạ ở Việt Nam gây chấn động Úc

Giám đốc của tổ chức “Animals Australia” cho biết đoạn video là hình ảnh kinh khủng nhất mà bà từng xem.
Đoạn clip giết bò nhập từ Australia bằng búa ở Việt Nam đã khiến chính quyền Úc tạm ngưng xuất khẩu gia súc sống sang quốc gia Đông Nam Á này.
Video do tổ chức bảo vệ động vật “Animals Australia” công bố cho thấy bò được cho là nhập khẩu từ Úc đã bị đập cho tới chết bằng búa tạ.
Tổ chức này cho biết đoạn phim quay tại Việt Nam tháng trước, và Bộ trưởng Nông nghiệp Australia Barnaby Joyce gọi đây là việc làm “ghê tởm”.
Quan chức này nói rằng dù chưa xác định là bò trong đoạn băng có phải xuất xứ từ Australia hay không, nhưng Úc đã ngưng xuất khẩu gia súc sang các lò mổ đã được xác định là tàn bạo với động vật.
Trong khi đó, giám đốc của tổ chức “Animals Australia” cho biết đoạn video là hình ảnh kinh khủng nhất mà bà từng xem.
Thống kê của Hiệp hội các nhà xuất khẩu gia súc sống và thịt Australia, Việt Nam là thị trường xuất khẩu gia súc lớn thứ hai của Úc.
Năm 2015, Việt Nam đã nhập khẩu hơn 300 nghìn gia súc từ Australia để vỗ béo rồi mổ lấy thịt.
Năm ngoái, “Animals Australia” cũng đã khiếu nại lên Bộ Nông nghiệp liên bang Australia về việc gia súc xuất khẩu từ nước này bị giết bằng búa tạ trong các lò mổ ở Việt Nam.
Việt Nam sau đó tuyên bố sẽ điều tra vụ việc, nhưng tới nay chưa công bố kết quả.


Theo VOA, ABC, VNA, VNE

Hãy cài nhân quyền vào 22 tỷ USD vốn ODA chưa giải ngân cho Việt Nam!

Tháng Năm 2016 - trùng với một thông tin trên mặt vài tờ báo nhà nước về “Chính phủ Mỹ nợ Việt Nam 12 tỷ USD” và chuyến “vay tiền giảm nghèo” ở Nhật của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, một báo cáo của Cục Quản lý nợ và tài chính đối ngoại - Bộ Tài chính cho biết nhà nước vẫn còn một nguồn ngoại tệ cực kỳ dồi dào. Đó là số vốn ODA mà các nhà tài trợ quốc tế đã cam kết (hoặc chưa giải ngân) với Việt Nam lên đến 22 tỉ USD!
Trong bối cảnh nợ đến hạn phải trả cho nước ngoài - khoảng 20 tỷ USD cho năm 2015 và cũng có thể chừng đó hoặc hơn trong năm 2016 - là quá lớn so với nguồn thu ngày càng èo uột của ngân sách và tình trạng ngân sách sắp rỗng ruột, con số 22 tỷ USD vốn ODA quả là quá hấp dẫn. Nếu toàn bộ số vốn này được giải ngân ngay lập tức theo phương châm mà phía Việt Nam ưa dùng là “linh hoạt” hay “đặc cách”, có thể tưởng tượng gương mặt giới quan chức ăn xổi sẽ sáng bừng đến thế nào, bởi món quà từ trên trời rơi xuống này không những giúp cầm hơi chế độ mà còn tạo “công ăn việc làm” cho các nhóm lợi ích quen đục khoét vốn ODA.
Từ nhiều năm qua, ODA đã trở thành một trong những quốc nạn về tham nhũng. Tỷ lệ thất thoát bình quân tại nhiều dự án ODA được đồn đoán khoảng 20 - 25%. Nhưng đó chỉ là mức “hợp pháp”. Thậm chí tỷ lệ “lại quả” ODA còn vọt đến 40% - được chứng thực bởi một dự án xây dựng trường tiểu học ở Hà Tĩnh và giai đoạn 2009 - 2010.
Có rất nhiều dẫn chứng về lãng phí và “ăn dày” ODA. Năm 2015, báo chí phản ánh công trình cầu vượt Giá Rai (thị xã Giá Rai, Bạc Liêu) được xây dựng với tổng vốn đầu tư 290 tỉ đồng rồi... bỏ không khoảng ba năm nay do hết vốn làm đường dẫn, gây lãng phí. Hoặc dự án trích dầu cám ở Bến Tre, dự án dây chuyền dệt bao đay ở TP.HCM, dự án nhà máy thủy sản đông lạnh Hạ Long, chương trình phát triển dâu tằm tơ ở Lâm Đồng và hàng loạt dự án cơ khí, cấp nước, nông nghiệp vay vốn ODA từ Pháp, Đức không hiệu quả...
Một loạt dự án sử dụng vốn ưu đãi, nhất là lĩnh vực giao thông, chậm tiến độ và đội vốn lớn so với tổng mức dự kiến đầu tư ban đầu như dự án tuyến metro Nhổn - ga Hà Nội, dự án xây dựng tuyến metro số 1 (Bến Thành-Suối Tiên) và dự án metro tuyến Bến Thành-Tham Lương ở TP.HCM...
Rõ ràng đó là lý do vì sao ngay cả những quốc gia được coi là có “thiện cảm” với Việt Nam như Đan Mạch, Thụy Điển, Úc… cũng phải thẳng tay cắt giảm viện trợ ODA đối với chính quyền “ăn của dân không chừa thứ gì.”
40% của 22 tỷ USD bằng bao nhiêu?
Không hẳn là “đói cho sạch”, mà những quốc gia giàu có nhất lại thường có ý thức tự trọng nhất. Người dân ở những nước này khó lòng mà chấp nhận tiền đóng thuế của họ được sử dụng để “giảm nghèo” cho các quan chức của chế độ của nước được viện trợ.
Họ lại càng không thể chấp nhận khi chế độ đó còn ung dung ngự trị bằng tiền viện trợ để đè đầu cưỡi cổ lớp dân chúng lầm than chỉ dám gào lên khi sắp chết.
Liệu các cơ quan như Ngân hàng thế giới (WB), Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng phát triển Á châu (ADB) và Nhật Bản - những chủ nợ lớn nhất của Việt Nam – có thấu hiểu được nỗi đau của người dân Việt?
Mặc dầu nhiều lần quốc tế đề nghị Việt Nam phải có cơ chế giám định độc lập về hiệu quả sử dụng nguồn vốn ODA, các bộ ngành và chính phủ Việt Nam vẫn nhắm mắt bịt tai. Cứ sau 5-7 năm, một nghị định về tiếp nhận, quản lý và sử dụng ODA lại được chính phủ ban hành. Nhưng lần nào cũng vậy, chẳng có bất cứ điều khoản nào cho thấy người dân được thông báo đầy đủ những thông tin ODA liên quan đến những dự án liên quan mật thiết đến dân sinh, cũng chẳng có chuyện người dân và Xã hội dân sự được đóng góp ý kiến và phản biện đối với những bất cập, bất công và nạn tham nhũng kinh hoàng trong môi trường ODA của giới quan chức.
Các nước Tây Âu và Bắc Âu cũng tài trợ cho Chính phủ Việt Nam trong vài chục năm qua để “cải cách luật pháp” và “chống tham nhũng”, nhưng việc này dường như cũng không mang lại mấy kết quả. ODA vẫn là miếng mồi béo bở nhất cho có giới chức tham nhũng ở Việt Nam.
Nếu tỷ lệ 40% được “ứng dụng thành công” vào con số 22 tỷ USD vốn ODA còn lại sẽ được ký kết và giải ngân cho Việt Nam, sẽ có ít nhất hàng chục tỷ đô la viện trợ tuồn thẳng vào túi giới quan chức - vốn đang quá bức xúc vì “không biết lấy gì để ăn” trong bối cảnh ngân sách “không biết lấy gì để tiêu”.
Và sẽ lại diễn ra những cảnh “gương người tốt việc tốt” kinh hoàng nhất của quốc nạn ODA như Trưởng ban PMU 18 Bùi Tiến Dũng - tắm bia và ôm gái, hay Trưởng ban PMU Đông-Tây là Huỳnh Ngọc Sĩ - nhận số tiền hối lộ ít nhất 800.000 đô la - suýt nữa đã làm sui với gia đình cựu bí thư thành ủy TP.HCM Lê Thanh Hải…
Làm thế nào để ODA không trở thành “giá súng” ở Việt Nam?
Có thể vì quá thất vọng trước thành tích quá yếu kém về “quản lý và sử dụng nguồn vốn ODA” của Việt Nam, từ cuối năm 2015 đến đầu năm 2016, lần lượt WB, IMF rồi đến ADB đều thẳng thừng tuyên bố sẽ chấm dứt các khoản cho vay ODA với lãi suất ưu đãi. Đến tháng 7/2017, Việt Nam sẽ không còn được vay theo điều kiện ODA, mà phải chuyển chủ yếu sang sử dụng nguồn vốn vay ưu đãi và tiến tới vay theo điều kiện thị trường. Nguồn vốn ODA đã vay chuyển sang điều khoản trả nợ nhanh gấp đôi hoặc tăng lãi suất lên từ 2%-3,5%.
Vào đầu năm 2016, đại diện WB gặp chính phủ Việt Nam - cả thủ tướng cũ là Nguyễn Tấn Dũng lẫn thủ tướng mới là Nguyễn Xuân Phúc - đã nói thẳng là WB chỉ hỗ trợ Việt Nam với điều kiện chính phủ phải chống tham nhũng một cách hiệu quả.
Nhưng làm thế nào để đạt được “hiệu quả”?
Muốn chống được tham nhũng, ít nhất người dân phải được cất tiếng nói, thay vì bị bóp nghẹt. Không phải ngẫu nhiên mà vào cuối năm 2015, trong một lần dự hội thảo “Phát triểnViệt Nam” do Thủ tướng Dũng chủ trì, phía WB đã trao cho Việt Nam một bản khuyến nghị 7 điểm, với điểm đầu tiên đặc biệt chưa từng thấy: Việt Nam cần sớm ban hành luật Lập hội.
Nếu không có nhân quyền, bài học ODA trở thành “giá súng” cho chế độ độc tài đã từng thấm máu dân chúng ở nhiều quốc gia trên thế giới sẽ lặp lại ở Việt Nam. Nhiều chế độ và nhà độc tài đã vay mượn từ nước ngoài, biển thủ vốn vay cho các mục đích cá nhân, và để lại nhiều khoản nợ cho công chúng mà họ cai trị: chế độ phân biệt chủng tộc ở Nam Phi vay mượn ODA suốt thập niên 80 trong khi phần lớn ngân sách được dùng tài trợ quân đội và cảnh sát để đàn áp những người dân gốc Phi. Giờ đây, người dân Nam Phi gánh chịu số nợ của những kẻ đã đàn áp họ. Mobutu Sese Seko ở Zaire đã tích lũy hơn 12 tỉ USD nợ công trong khi Mobutu chuyển công quỹ vào các tài khoản cá nhân của hắn tổng cộng lên đến 4 tỉ USD (vào giữa thập niên 80) và sử dụng chúng để duy trì quyền lực thông qua việc nuôi dưỡng thuộc hạ và thanh toán chi phí quân sự. Fernando Marcos của Phillipines khi mất quyền lực năm 1986 cũng để lại khoản nợ nước ngoài 28 tỉ USD, trong lúc tài sản cá nhân của Marcos được ước tính lên đến 10 tỉ…
Không nên có thêm “giá súng” ở Việt Nam. Lực lượng công an tại quốc gia này luôn được dành cho một phần lớn trong cái bánh ODA để nuôi dưỡng mức sắt máu trong việc áp chế nhân dân.
9 trong số 15 chiếc ghế bị bỏ trống tại cuộc gặp của Tổng thống Mỹ Barack Obama với các đại diện của Xã hội dân sự Việt Nam vào tháng 5/2016 là hình ảnh rõ ràng nhất về thực trạng nhân quyền ở Việt Nam. Nếu ngay cả những khách mời của Tổng thống Mỹ mà còn bị công an Việt Nam ngăn chặn và câu lưu bất hợp pháp tại nhà riêng và tại đồn cảnh sát, thì cơ chế đàn áp một cách liên tục và có hệ thống của chính thể Hà Nội đối với các quyền tự do tôn giáo, tự do hội họp, tự do báo chí, công đoàn độc lập, tù nhân chính trị là một thực tế hết sức dễ hiểu.
Và nếu ông Obama không phải công du mà đi du lịch Việt Nam, hãy coi chừng một ngày nào đó chính ông sẽ bị công an đất nước này cấm chỉ không cho ra khỏi khách sạn.
Hãy cài nhân quyền vào các khoản cho vay tín dụng!
Đã đến lúc cần suy nghĩ một cách nghiêm túc về việc đề ra nhân quyền như một trong những điều kiện tiên quyết vào các chương trình cung cấp tín dụng, đặc biệt là vốn ODA.
Và đặc biệt là cài nhân quyền vào kế hoạch cung cấp 22 tỷ USD vốn ODA còn lại cho Việt Nam, dù số tiền này đã được ký theo từng dự án hay mới chỉ là cam kết theo lộ trình đến năm 2020 và sau năm 2020.
Nghị định quản lý và sử dụng vốn ODA của Việt Nam phải được cải cách triệt để. Người dân và những tổ chức giám định độc lập ODA của nước ngoài phải được tham gia trong tiến trình hoạch định và phân phối.
Có thế thì viện trợ ODA mới được sử dụng đúng mục đích, và nhất là không bị lạm dụng cho mục đích “chi thường xuyên,” bao gồm chi cho lực lượng công an.
Hiệu quả “chống tham nhũng” trong quản lý vốn ODA phải được Chính phủ Việt Nam và các bộ ngành, địa phương liên quan chứng minh được trước các nhà tài trợ. Không thể để tái hiện hình ảnh một nhà tài trợ nước ngoài rút khăn mù xoa lau hai lần tay mình sau khi bắt tay một quan chức Việt Nam trong một cuộc hội thảo chống tham nhũng ở Hà Nội.
Nếu từ năm 2014 giới nghị sĩ Mỹ đã cài quyền tự do tôn giáo vào TPP thì tại sao WB, IMF, ADB và những quốc gia như Nhật Bản lại không gắn những khoản cho vay tín dụng với Xã hội dân sự, tự do ngôn luận, tự do thông tin và quyền “dân chủ cơ sở” của người dân để buộc giới quan chức Việt Nam phải sử dụng đúng đắn khoản tiền đóng thuế của công dân các nước viện trợ?
Theo Phạm Chí Dũng

'Sạch' thì khác gì với 'an toàn' thưa ông giám đốc?


Có lẽ chưa bao giờ câu chuyện hải sản nhiễm độc lại nóng như năm 2016. Trước đây, khi xảy ra những vụ bê bối có liên quan đến thịt heo, thịt bò hay thịt gà như thịt lượng kháng sinh, thuốc tăng trọng ở quá mức cho phép,... thì người dân thường chuyển sang ăn cá. Nhưng mới đây, sau vụ cá miền Trung chết hàng loạt chưa rõ nguyên do, thì phát hiện ra thêm hàng chục tấn cá nục nhiễm độc nặng, và nhà chức trách đã đưa ra những lời tuyên bố gây hoang mang.
Theo tin tức báo chí thì trong quá trình kiểm tra, lực lượng chức năng Quảng Trị phát hiện 25 tấn cá nục đông lạnh tại một kho đông lạnh của một hộ kinh doanh ở thị trấn Cửa Tùng và đã tiến hành niêm phong. Lực lượng liên ngành tỉnh Quảng Trị tiến hành lập biên bản niêm phong 25 tấn cá nục bị nhiễm chất Phenol cực độc. Số cá nục thuộc lô hàng thu mua ngay sau thời điểm cá chết đã phát hiện có hàm lượng Phenol 0,037mg/kg. Một lãnh đạo của Chi cục An toàn Vệ sinh thực phẩm cho biết Phenol là một chất cực độc và tuyệt đối không được có trong thực phẩm. Chính ông Hồ Sỹ Biên, Chi cục trưởng chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Quảng Trị cho biết trên báo VTC News của Việt Nam, rằng chất phenol là loại chất cực độc, có thể gây chết người trong khoảng thời gian sau 10 ngày sử dụng. Đây là loại chất cấm khi đóng gói bao bì thực phẩm và tuyệt đối không được có trong thực phẩm.
Trước tin này, không một người dân nào không hoang mang, ngay cả những người không có thói quen ăn cá nục nói riêng và hải sản nói chung. Tôi cho rằng mọi người dân cần được biết thông tin chính xác, minh bạch về nguồn gốc của lô cá thu này, cũng như xác minh của ngành chức năng về khả năng dính líu đến vụ cá chết xảy ra sát thời điểm lô cá được thu mua. Ngoài ra, việc giải thích tại sao lô cá được cấp giấy chứng nhận hải sản đánh bắt xa bờ và giấy chứng nhận hải sản an toàn cũng cần được giải thích một cách thỏa đáng.
Bản thân người dân không hề muốn quy chụp trách nhiệm, với điều kiện thông tin phải hoàn toàn hợp lý, có cơ sở, có chứng cứ, có điều tra. Còn nếu chưa có, thì ngành chức năng phải lên tiếng để người dân biết và chờ đợi trong một thời gian hợp lý, trước khi thông tin trên các trang mạng xã hội nhiễu loạn khiến dân chúng đã lo lại càng lo hơn. Bài học xử lý khủng hoảng truyền thông từ vụ cá chết ở miền Trung mới đây cần được các ngành chức năng ghi nhớ: đó là trong khi người dân khát thông tin từ phía ngành quản lý, thì thông tin một chiều về cá chết, nguyên nhân (được đồn đoán) cá chết,... tràn lan, trên khắp các tờ báo, dẫn đến tình trạng khủng hoảng thông tin, khiến dân chúng rối loạn, hoảng sợ.
Trở lại câu chuyện cá nục nhiễm độc, trong khi nhiều đại diện ngành chức năng liên quan khẳng định chất Phenol là cực độc và là chất cấm, tuyệt đối không được có trong thực phẩm thì trả lời phóng viên VTC News chiều ngày 11-6, ông Võ Văn Hưng, Giá đốc Sở Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn Quảng Trị lại cho rằng, việc cấp giấy chứng nhận hải sản đánh bắt xa bờ và giấy chứng nhận hải sản an toàn chỉ mang tính tương đối. Tôi không thể hiểu ông suy nghĩ như thế nào, dựa vào căn cứ gì, lập luận ra sao mà lại cho rằng: “Cấp giấy để chứng nhận cá sạch chứ an toàn hay không thì chưa biết”. Đã vậy, vị này còn nói rằng “ngành Nông nghiệp không theo dõi về tiêu chí phenol trong thực phẩm. Theo quy định đối với ngành nông nghiệp và chi cục quản lý chất lượng thì không theo dõi về tiêu chí này”.
Tôi xin phép hỏi lại ông giám đốc, rằng “sạch và an toàn khác nhau như thế nào?” Tại sao nói là sạch nhưng không thể an toàn? Tôi chưa từng nghe (hay do khả năng của tôi giới hạn) rằng thực phẩm sạch thì chưa chắc đã an toàn. Hay cơ quan ông chỉ quản lý sạch, còn an toàn thì phải chuyển cho một cơ quan khác thẩm định, thưa ông? Một số Facebooker nói đùa khi hỏi ông “tại sao sạch chưa chắc ăn toàn? Ông nói vậy là có... động cơ gì?” Hay khái niệm thực phẩm sạch của ông nằm ở chỗ mắt nhìn thấy cá tươi, tay sờ thấy cá tươi là đủ, còn việc mổ xẻ và kiểm định thì không cần hay lại là chuyện khác.
Cũng giống như lời phát ngôn (vạ miệng) rằng “chọn cá hay chọn thép”, việc nói rằng “sạch chưa chắc an toàn” như ông giám đốc không khéo lại sinh ra thêm một khâu cấp giấy chứng nhận thực phẩm an toàn, thay vì chỉ cần cấp chứng nhận thực phẩm sạch là đủ. Hay ngay như việc ông giám đốc nói ngành Nông nghiệp không theo dõi nồng độ Phenol trong cá, vậy nhiệm vụ này là của ai, mong ông phải thẳng thắn chỉ ra, chứ không thể phủ nhận trách nhiệm và rồi để ngỏ câu trả lời để người dân phải tự kiếm tìm, tra cứu.
Về các ngành chức năng, thiết nghĩ phải giải quyết rốt ráo hai vấn đề quan trọng. Một là điều tra nguồn gốc thực tế của số cá nục nhiễm độc, chỉ ra nguyên nhân nhiễm độc (cá tự nhiên chức chất phenol, hay do tẩm ướp bảo quản, hay do nhiễm từ môi trường nước, hay vì bất kỳ một nguyên nhân nào đó được tìm thấy). Hai là phải làm sáng tỏ tại sao “cá sạch nhưng không an toàn,” tức là cá có giấy chứng nhận hẳn hoi nhưng lại nhiễm độc cực nguy hiểm. Tôi không đồng tình rằng việc cấp giấy đánh bắt xa bờ và chứng nhận thực phẩm an toàn lại mang tính tương đối như lời ông Hưng đã phân trần. Tại sao ư? Tại vì như kết luận, chất phenol cực kỳ nguy hiểm, 30 tấn cá nục có thể giết chết biết bao nhiêu người trong vòng 10 ngày sau khi ăn phải, như vậy không thể lấy nhân mạng số đông để đánh đổi hai chữ nhẹ như lông hồng – “tương đối” – mà ông Hưng nói ra. Mọi thứ phải tuyệt đối, nhất là sinh mạng của con người, mà nhất là dân mình, đồng bào mình.
Người ta hay bảo nhau rằng “lưỡi không xương nhiều đường lắt léo”. Không rõ trường hợp ông giám đốc Hưng có như vậy hay không, nhưng rõ là việc nói “sạch nhưng chưa chắc an toàn” thì không còn gì để bàn về “miệng quan” khi phát ngôn. Ông giám đốc làm tôi nhớ cũng từng có vị quan khác nói “đa số thực phẩm là an toàn nhưng người dân không biết”. Không chừng đến khi có người nhiễm Phenol gặp nạn, lại nghe đến kết luận của ông giám đốc rằng cá đó sạch nhưng chưa được kiểm định an toàn thì có lẽ chỉ còn ngẩn mặt lên than trời khi biết rằng họ chết vì...số mạng.

Get paid to share your links!